मनसुनी वर्षाले रोपाइँमा केही राहत, मधेसमा अवस्था अझै चिन्ताजनक

१३ श्रावण २०८२, सोमबार१३ श्रावण २०८२, सोमबार kankai

काठमाडौँ, १२ साउन – मुलुकका अधिकांश भागमा आइतबारदेखि भएको हल्कादेखि भारी वर्षाले धान रोपाइँमा राहत पुगेको अपेक्षा गरिएको छ। कृषि मन्त्रालयका अनुसार नेपालमा झण्डै ५० प्रतिशत रोपाइँ आकाशे पानीकै भरमा हुने गर्छ।

जल तथा मौसम विज्ञान विभागका अनुसार मधेसबाहेक अधिकांश प्रदेशमा मध्यमदेखि भारी वर्षा भइरहेको छ। मधेस प्रदेशमा भने वर्षा न्यून भएकाले सुक्खाका कारण रोपाइँ प्रभावित भएको छ।

कृषि विभागका अनुसार हालसम्म ७८.८४ प्रतिशत मात्र रोपाइँ सम्पन्न भएको छ, जुन गत वर्षको ९२.६ प्रतिशतको तुलनामा १३.७६ प्रतिशतले कम हो।

सबैभन्दा कम रोपाइँ मधेस प्रदेशमा (५१.८२%) देखिएको छ। त्यसपछि कोशी (८०.३९%), बागमती (८७.१९%), गण्डकी (८४.५३%), कर्णाली (९१.३८%) र सुदूरपश्चिम (९८.९४%) प्रदेशमा रोपाइँ भएको छ। लुम्बिनी प्रदेशमा भने गत वर्षको तुलनामा रोपाइँ बढेर ९२.०४ प्रतिशत पुगेको छ।

कृषि विभागले यदि साउन मसान्तसम्म मनसुन अनुकूल नभए वैकल्पिक बालीको तयारी गर्नुपर्ने बताएको छ। मधेसमा खेतका धाँजा फाट्ने, बीउ सुक्ने, बिरुवा सुक्ने समस्या देखिएको छ।

भूमि व्यवस्था, कृषि तथा सहकारी मन्त्रालय, मधेस प्रदेशका प्रवक्ता सुदीप चौधरीका अनुसार सिँचाइको मुख्य स्रोत (नहर, डिप बोरिङ, स्यालो ट्युबवेल) उपलब्ध गराउने प्रयास भइरहेको छ।

भूगर्भविद् डा. सुवोध ढकालले चुरे विनाशका कारण तराईमा पानीको पुनःभरण नभएको र त्यसले सुक्खापन बढाएको बताउनुभयो। उहाँका अनुसार चुरे क्षेत्रको संरक्षण नगरे भविष्यमा तराईमा पानी संकट गहिरिँदै जानेछ।

कृषि विभागका उपमहानिर्देशक जगन्नाथ तिवारीले यदि साउन १५ भित्र रोपाइँ नहुने अवस्था देखिएमा प्रभावित कृषकलाई राहत दिनेबारे सरकारी छलफल चलिरहेको जानकारी दिनुभयो।

मुख्य तथ्यहरू संक्षेपमा: